White Jade River      
juni 2020      






Hoewel van hieruit in 2014 een driedelige serie blogs online is gezet over aspecten van de boeddhistiche kunst in Vietnam blijft het toch een beetje een verre familie-verhaal. We zien er aspecten in van indiase invloeden, van overige zuid-aziatische, en van chinese, van alles wat.

Nhan Danh heeft op 5 mei een mooie fotopagina online gezet over de "eeuwenoude Boi Khe-tempel" net buiten Hanoi. De eerste gebouwen van de tempel zouden gebouwd zijn in 1338, onder de Tran-Dynastie. De lezer kan door op de fotos te klikken een uitvergroot beeld krijgen van uiterlijk en innerlijk van dit complex.

Het lijkt aardig hier even in te gaan op een van de fotos waarop we een garuda zien, u weet wel, van de indonesische luchtvaart-maatschappij Garuda.
Het woord Garuda (Skr.), of Garula (Pāli - een punt onder de -d-, resp. de -l-) komt voor in de vijfde-eeuwse, post-canonieke Visuddhi Magga (regel 206), en de eveneens behoorlijk late (naar mijn mening) Vimāna-vatthu (regel 9) en de Dhamma-pāda-atthakathā (regel i.144).

Het hinduïsme kent de Garuda Purāna, een van de 18 grote (Mahā) purānas, vertellingen die in enkele gevallen doorliepen tot in de vroege middeleeuwen. De Garuda Purāna kwam tot stand binnen het vaisnavisme en zou in een eerste versie geschreven zijn in de eerste eeuw voor de westerse jaartelling. De versie die nu bekend is heeft 16000 slokas ("verzen").

En dan moeten we concluderen dat het beeld van Garuda zoals dat in het boeddhisme is terechtgekomen, daar is geland via Vishnu-aanhangers. En we moeten ook concluderen dat Buchanan (Journal of .., Delhi 1989, p.79 - zijn reis door Bihar), en Jan Brandes (Brandes Verhandelingen, uitg. en jaartal onbekend, dl.2 p.3 over Java) een Garuda-beeld, respectievelijk een Garuda-inscriptie tegenkwamen, te maken hadden met een syncretisch gevalletje.
Het beeld, resp. de inscriptie met de naam Garuda zou een initiatief geweest kunnen zijn van genoemde Vishnu-aanhangers. Maar ook anderen, boeddhisten, kunnen dit een nieuw en modern idee gevonden hebben met leeraspecten waar je wat aan had, toen.
Brandes heeft het dan over een opschrift op een steen "waarop ook een Garuda-zegel uitgehouwen is", (een steen) "die indertijd te Simpang (hoofdplaats Soerabaja) stond" en nu waarschijnlijk in het nationale museum van Indonesië te vinden is.

Het zou vreemd gevonden kunnen worden dat de indonesische luchtvaartmaatschappij dan weliswaar de mytische vogel heeft gekozen waarop de hindugod Vishnu zich voortbewoog, maar dan willens-nillens ook verwijst naar de purāna-inhoud over sterven, de dood "an sich", en wat daarna, enzovoorts. Dat is toch iets waar iemand die een vlucht boekt niet in eerste instantie aan wil denken.
Daar denkt hij, de Indonesiër van geboorte, dan ook niet aan. In het volksgeloof, of liever, in de kennis van volkeren die nog heel dicht bij de natuur leven, is de garuda de vogel die giftige slangen eet. Daarmee is het een, weliswaar mythisch, dier dat de mens zeer nabij staat.

Vietnam kent verschillende namen voor verschillende soorten tempels. Bij de weergave van namen worden de vietnamese diacritische tekens weggelaten. Een gemeenschapshuis ter ere van de dorps- of streekgod heet een "dinh". Wat in de volksmond een boeddhistische "pagode" wordt genoemd heet "chùa". De helden of beschermende wezen krijgen een "den". Het volkse daoïsme kent de "dien" of de "phu", en de confucianisten hebben een "van tu".


Terug naar de voorpagina

naar het White Jade River-blog

Words in picture-blog



Nieuws over Boeddhisme is een productie van White Jade River, Instituut voor Boeddhisme.
De paginas bestaan sinds december 2004.

Stichting onder nummer 20138036.